Semundje ngjitese apo te transmetueshme

Me Mars, 2020 kam publikuar Koronavirusi - Covid_19 (356 fq.) te cilin do ta revizonoj ne nje kohe tjeter ose te shkruaj nje vellim te dyte. Megjithese faktet e shume konkluzione paraprake aty qendrojne, per pandemite konkluzionet jepen post facto dhe jo post haste. [pasi ka mbaruar, jo me shpjetesi e gjate saj] Semundje ne shkalle globale, si kjo nje pandemi nga semundje e re & virus i panjohur, kane veshtiresi ne diagnostike e statistika totalar. Akoma sot pas 100 vitesh nuk dime numrin e sakte te viktimave nga Gripi Spanjoll (1918-20) ku disa studiues thone kane qene 50-80 ose edhe 100,000,000 te tille.

Meqe jemi gjate  pandemise Kovid_19, ka rendesi te shpjegojme serish dallimin mes termave semundje infektive, semundje ngjitese dhe semundje e transmetueshme Ne disa raste edhe personeli mjekesor nuk eshte shume i qarte ose nuk e shpjegon sakte per publikun. Kete karte e kam publikuar te DBMI me 2015. Ne telefon karta lexohet qarte duke e rrotulluar 90 grade, ndersa ne laptop/ kompjuter shtyp njekohesisht Ctrl dhe shenjen + disa here per ta zmadhuar.

Per te tilla semundje, qe perhapen dhe ndikojne seriozisht shendetin publik kam bere postime dhe karta, manuale mjekesore dhe libra, sensibilizime dhe fushata ne vite (DBMI 2014-2020) Sjell disa titujt nga DBMI ISSUU [klik ne titull per ti lexuar) Semundje jo te Zakonshme dhe disa te Zakonshme (2015) Semundjet Vdekjeprurese (2015) Ebola (2015) Meningjiti (2016) Koronavirusi - Covid_19 (2020)

Keto semundje vec specifikave ne diagnostikim e mjekim & administrim e llogjistike hospitalore, qe te parandalohet & kufizohet shkalla e perhapjes [ndryshe nga semundjet e tjera dhe privatesia e pacientit] kontrollohen nga rregulla qe vene personelin nen detyrim ligjor per ti njoftuar ato te koleget e familjaret, autoritetet lokale e qeverite. Lista mund variojne nga shteti ne shtet [per disa semundje] por cdo sistem shendetesor e ka nje te tille. Sjell dy materiale nga 3 vite me pare. Ne Shqiperi quhet: Semundje qe Duhen Njoftuar. Ne Britani eshte List of Notifiable Diseases (sic) Natyrisht qe dhe Covid_19 do shtohet ne kete liste.